Het hebben van een fysieke of psychische aandoening in combinatie met een relatie kan best lastig zijn. Lang niet iedereen begrijpt of accepteert een chronische aandoening, en als de ander dat wel doet; hoe ga je er dan mee om? Een chronische aandoening en relatie vraagt om wat aanpassingen, daarom delen we in dit artikel handige tips en delen we ons eigen verhaal omtrent het hebben van een relatie met een chronische aandoening.

Chronische aandoening en relatie, hoe ga je er beide goed mee om?

Een relatie aangaan met iemand die een chronische aandoening heeft kan net wat lastiger zijn dan iemand die niks mankeert. Toch hoeft dit niet te betekenen dat het onmogelijk is. We delen in dit artikel tips voor degene met een chronische aandoening, maar ook voor partners die een relatie hebben met iemand met een chronische aandoening en voor wat jullie samen kunnen doen. Want voor beide partijen valt er wat te leren.

We hebben niet alleen onze eigen input gebruikt, maar kregen ook handige tips binnen van jongeren via de ECJP Community en Instagram waar we vroegen hoe júllie het aanpakken.

Je leest in dit artikel:

  • Tips voor jongeren met een chronische aandoening en relatie
  • Tips voor partners van iemand met een chronische aandoening
  • Tips voor beiden

Tips voor jongeren met een aandoening

Wat kun je zélf doen om de relatie goed te laten verlopen?

Ben eerlijk over je aandoening

Of je nou een fysieke of psychische aandoening hebt, het belangrijkste is dat je er eerlijk over bent. Als je begrepen wilt worden en wilt dat je partner goed kan inspelen op je situatie is het belangrijk dat jij ook eerlijk bent over je aandoening. Je kunt je wel beter voordoen dan dat je bent (je wilt misschien goed overkomen) maar dit houd je niet je hele leven vol en daarbij krijgt je partner hierdoor een vertekend beeld van je wat ook geen gunstig effect heeft.

Spreek uit hoe jij je voelt

De enige manier dat jouw partner je kan begrijpen is door te blijven praten over hoe jij je voelt. Dit kan best lastig zijn, maar het is de enige manier om bij je partner aan te geven hoe het met je gaat. En als je partner weet hoe jij je voelt, kan hij ook beter inspelen op de situatie.

Geef aan wat je nodig hebt

Voor jezelf zijn veel dingen meer dan logisch, maar voor jouw partner is dit niet het geval. Ben daarom duidelijk in je verwachtingen en geef aan wat je nodig hebt, op deze manier kun je teleurstellingen voorkomen. Ga niet uit van veronderstellingen, dat je partner wel weet wat hij moet doen of wat je nodig hebt, want dit is vaak niet het geval. Ben duidelijk, dit is zowel voor jou als voor je partner het fijnste.

Geef aan wat je grenzen zijn

Er zullen verschillende dingen zijn die je wel of niet kunt, door vooraf duidelijk te zijn over jouw grenzen is het voor je partner ook makkelijker om hier rekening mee te houden. Wat heb je wel en niet nodig? Spreek dit duidelijk uit. Door hierover te praten zorgt je voor meer duidelijkheid voor beide.

chronische aandoening en relatie

Tips voor partners

Wat kun je als partner van iemand met een chronische aandoening doen?

Probeer de aandoening van je partner te begrijpen

Een psychische of fysieke aandoening volledig begrijpen zal waarschijnlijk nooit helemaal lukken, en dat is oké! Maar je kunt wel moeite doen om de aandoening meer te begrijpen. Lees je bijvoorbeeld in over de aandoening die je partner heeft, stel je partner vragen over zijn of haar aandoening zodat hij/zij dit zelf aan je kan uitleggen en vraag dingen die je niet begrijpt. Voor iemand met een chronische aandoening is begrip het allerfijnste wat iemand kan bieden.

Je mag meeleven maar niet mee lijden

Heeft je partner het moeilijk met zijn of haar situatie? Dan is het prima om medeleven te tonen. Waak er echter voor dat je niet mee gaat lijden, daar heb jij maar ook je partner niets aan. Probeer de situatie voor je partner wat te relativeren, probeer hem of haar aan het lachen te maken met een flauwe opmerking of speel op een andere manier in op de situatie. Blijf positief. Dit is voor je partner (en jezelf!) een stuk fijner dan dat je mee gaat zitten huilen en samen in de ellende wegzakt.

Neem negatief gedrag niet altijd persoonlijk

Het hebben van een chronische aandoening is niet niks, het kan daarom best zijn dat je partner soms nukkig, boos of gefrustreerd is. Echter is het aan jou om dit niet persoonlijk op te nemen en de discussie aan te gaan. Lukt het je partner niet om uit zichzelf aan te geven wat er is? Vraag dan naar de reden van zijn of haar gedrag. Merk je dat dit negatieve gedrag voortkomt door struggles met zijn of haar chronische aandoening? Probeer dan steun te bieden en laat hem of haar even uitrazen.

Onderschat de aandoening niet

Niet iedere aandoening is zichtbaar, maar dat wil niet zeggen dat het er niet is. Onderschat de aandoening van je partner niet, of dit nou psychisch of lichamelijk is. Laat de ander in zijn of haar waarden en als je dingen niet begrijpt: vraag er dan naar, dit is voor je partner prettiger dan dat je er zelf invulling aan gaat geven. Neem de aandoening van je partner serieus.

Neem ook tijd voor jezelf

Het kan als partner best lastig zijn om een relatie te hebben met iemand die een chronische aandoening heeft. Het is logisch dat er veel tijd naar je partner gaat en dat je voor de ander zorgt, maar het is belangrijk dat je ook voldoende voor jezelf en jouw eigen leven blijft nemen. Juist door regelmatig de tijd voor jezelf te nemen, is het ook beter vol te houden en is dit voor op de lange termijn dus een belangrijk onderdeel.

“Een psychische of fysieke aandoening volledig begrijpen zal waarschijnlijk nooit helemaal lukken, en dat is oké! Maar je kunt wel moeite doen om de aandoening meer te begrijpen.”

Tips voor beiden

Wat kunnen jullie samen doen om de relatie goed te laten verlopen?

Blijf met elkaar communiceren

Het belangrijkste in een relatie is communicatie, of je nu een chronische aandoening hebt of niet. Juist door met elkaar in gesprek te blijven kun je miscommunicatie en aannames verminderen en blijf je op één lijn samen. Ben eerlijk naar elkaar toe, spreek uit hoe het gaat en stel elkaar vragen. Blijf met elkaar communiceren.

Maak afspraken

Het is belangrijk om open en eerlijk te zijn over je aandoening, wat hierbij kan helpen is het maken van afspraken. Wat spreken jullie af omtrent ziekenhuis bezoeken? Gaat je partner mee of ga je alleen? Wat vind je prettig? Hoe wil je dat je partner handelt als het niet goed met je gaat? Of wat vind je partner prettig? Door samen afspraken te maken omtrent het ziek zijn weet je zeker dat er geen discussies ontstaan op moeilijke momenten en dat er gehandeld wordt op een manier die voor jullie beide prettig is.

Verzorging door partner of professional?

Als je een aandoening hebt waarbij je lichamelijk ook verzorging nodig hebt is het gunstig om met je partner afspraken te maken wie welke taak heeft; laat je de verzorging over aan je partner, of schakel je een professional in? Zorg dat zulke dingen duidelijk besproken worden zodat dit voor beide duidelijk is.

Manon van den Heuvel, die eerder ook haar ervaringsverhaal deelde, maakte een video over het hebben van een relatie en krijgen van zorg. (artikel gaat verder onder de video)


Kun je de video niet zien? Probeer het dan via deze link.

Zoek samen iemand om mee te praten

Als het voor jou en je partner moeilijk is om goed om te gaan met je chronische aandoening kan het helpen om iemand in te schakelen. Bijvoorbeeld een psycholoog, coach of therapeut. Het klinkt misschien zwaar om iemand in te schakelen om mee te praten, maar het kan wel erg verhelderend zijn. Iemand anders kijkt vanuit een afstandje naar jullie situatie en kan ondersteuning bieden om dingen anders aan te pakken. Door de tips, handvatten en informatie die de ander geeft kunnen jullie je relatie verbeteren.

Blijf leuke dingen plannen samen

Het ondernemen van leuke dingen samen is iets wat er snel bij in kan schieten als het met één van beide minder goed gaat door een chronische aandoening of beperking. Echter is juist het doen van leuke dingen samen onwijs belangrijk voor een goede relatie. Blijf daarom bewust leuke dingen ondernemen samen, al is het maar iets kleins. Bewust de tijd nemen en aandacht hebben voor elkaar is zo belangrijk.

Sta samen tegenover de aandoening

Het belangrijkste is dat de aandoening niet tussen jullie in komt te staan, maar dat jullie samen tegenover de aandoening staan. Door goed te communiceren, naar elkaar te luisteren en elkaar te respecteren kom je op één lijn te staan en kun je ervoor zorgen dat jullie naast elkaar blijven staan. Laat een aandoening niet tussen jullie in komen te staan.

“Door samen afspraken te maken omtrent het ziek zijn weet je zeker dat er geen discussies ontstaan op moeilijke momenten en dat er gehandeld wordt op een manier die voor jullie beide prettig is.”

Verplaats je eens in de ander

Het is niet alleen belangrijk voor degene zonder aandoening om zich soms eens te verplaatsen in degene met aandoening, maar absoluut ook andersom. Voor jouw partner is het ook niet altijd makkelijk om met iemand samen te zijn die een chronische aandoening heeft. Weet dat ook jouw partner hier het één en ander voor moet inleveren en zich moet aanpassen; net zo goed als jij. Door je beide eens in de ander te verplaatsen, wordt het makkelijker elkaar te begrijpen.

Geef elkaar de ruimte

Ook al heeft één van beide een chronische aandoening, dat wil niet zeggen dat je continu op elkaars lip hoeft te zitten. Geef elkaar de ruimte om te ademen, om iets voor jezelf te doen, om dingen te laten bezinken of om gewoon te zijn. Door elkaar ruimte te geven als dit nodig is, kun je uiteindelijk juist dichter bij elkaar komen. Ben lief voor elkaar.

Respecteer elkaars keuzes

Hoewel dit ook belangrijk is in een relatie waarbij niemand een aandoening heeft, wil ik ‘m toch benoemen. Er zullen keuzes gemaakt worden die voor de ander minder leuk zijn. Misschien gaat je partner een avond weg, terwijl jij graag nabijheid hebt of kun je zelf niet naar een verjaardag waardoor je partner alleen moet gaan; er zullen altijd dingen gebeuren die voor de ander minder leuk zijn. Maar door elkaars keuzes te respecteren en ook hierin elkaar de ruimte te geven zul je weerstand kunnen verminderen en rust vinden in de keuze van een ander.

Hoe pak jij het aan? Een chronische aandoening en relatie?

Het hebben van een chronische aandoening en een relatie kan best lastig zijn, toch is het absoluut wel mogelijk om de relatie samen op een goede manier te onderhouden. Mocht het bij jou nog niet zo lekker lopen dan kunnen bovenstaande tips daar hopelijk ondersteuning bij bieden.

En heb jij nou een partner die zich absoluut niet kan aanpassen, jou niet begrijpt en zich niet kan inleven? Dan zul je spijtig genoeg misschien moeten gaan nadenken of dat wel de partner is die echt bij je past en waar jij je leven mee wilt delen.

Heb jij na het lezen van dit artikel nog aanvullingen als het gaat om het hebben van een chronische aandoening en relatie? Laat het dan zeker weten in een reactie onder dit bericht zodat we de lijst kunnen aanvullen.

 

Nog even verder lezen?

 

Blijf op de hoogte van ECJP via Facebook en Instagram

Reacties

Lettertype vergroten
Draai contrast om